Prof. dr hab. Andrzej Turos

Akceleratory jonów w badaniach materiałowych

STRESZCZENIE:
Akceleratory cząstek naładowanych od dawna już przestały być domeną fizyki jądrowej. Burzliwy rozwój technologii elektronowej w końcu lat 60-tych ub. stulecia był czynnikiem, który zwrócił uwagę technologów i badaczy na wielkie możliwości zastosowania tych przyrządów. Obecnie przytłaczająca większość akceleratorów przyśpieszających cząstki naładowane do energii poniżej 1 GeV pracuje dla potrzeb badań materiałowych lub medycyny. W dziedzinie fizyki materiałów dominują dwa obszary zastosowań: modyfikacja materiałów przy pomocy wiązek jonów różnych energii i mikroanaliza warstw powierzchniowych.
Dwa największe wyzwania stojące przed fizyką materiałów u progu XXI wieku to opracowanie materiałów dla nowych przyrządów elektronicznych, które pozwolą na opanowanie lawinowego wzrostu ilości informacji (przechowywanie i transmisja) oraz materiałów biozgodnych, przy pomocy których można będzie wytwarzać części zamienne dla żywych organizmów. Dotychczasowa rola i potencjalne możliwości dalszych zastosowań akceleratorów w tych dwóch aspektach będą szczegółowo omówione. Ponadto zostaną przedstawione pewne szczególne zastosowania akceleratorów takie jak np. analiza dzieł sztuki.